Data publikacji:

Dermatillomania – czym jest i jak z nią walczyć?

Z pozoru niewinne skubanie skórek, drapanie się po głowie czy rozdrapywanie drobnych niedoskonałości może być czymś znacznie poważniejszym, niż się wydaje. Gdy takie zachowania przybierają na sile, są kompulsywne i prowadzą do uszkodzeń skóry, możesz mieć do czynienia z zaburzeniem psychicznym o nazwie dermatillomania. Czym dokładnie jest ta przypadłość, jakie są jej przyczyny i – co najważniejsze – jak z nią walczyć?
Dermatillomania

Dermatillomania – co to takiego?

Dermatillomania (z ang. skin picking disorder) to nawykowe, niekontrolowane manipulowanie skórą, najczęściej polegające na jej drapaniu, wyciskaniu czy skubaniu. Osoba zmagająca się z tym zaburzeniem może spędzać godziny przed lustrem, wyszukując na ciele niedoskonałości i próbując je „poprawić”. Niestety, efekt tych działań jest odwrotny – skóra ulega zranieniu, pojawiają się rany, blizny, a w niektórych przypadkach nawet infekcje.
Choć dermatillomania może dotyczyć różnych obszarów ciała, często obejmuje twarz, ramiona, skórki wokół paznokci oraz owłosioną skórę głowy. Nałogowe obgryzanie skórek czy nieustanne drapanie się po głowie może być jednym z objawów tego zaburzenia, które bywa mylnie postrzegane jako zły nawyk, a nie problem wymagający specjalistycznej pomocy.

Skąd się bierze dermatillomania?

Przyczyny dermatillomanii nie są jednoznacznie określone. W dużej mierze jest ona powiązana z innymi zaburzeniami psychicznymi, takimi jak lęki, depresja, zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne (OCD) czy zaburzenia dysmorficzne. U niektórych osób nawyk ten może pojawić się w odpowiedzi na stres lub napięcie emocjonalne – drapanie skóry staje się wtedy formą odreagowania. Inni z kolei wykonują te czynności automatycznie, bez pełnej świadomości.
Ciekawostką jest, że dermatillomania występuje częściej u kobiet i często rozwija się w okresie dojrzewania. Zaburzenie to może mieć różny przebieg – od epizodycznego po przewlekły, mocno wpływający na jakość życia.

Dermatillomania – jak z nią wygrać?

Pierwszym krokiem do poradzenia sobie z problemem jest uświadomienie sobie jego istnienia. Wiele osób przez lata nie zdaje sobie sprawy, że ich zachowanie to coś więcej niż „zły nawyk”. Kiedy jednak dermatillomania zaczyna prowadzić do widocznych uszkodzeń skóry, bólu, wstydu czy wycofania społecznego, warto sięgnąć po pomoc.
Istnieje kilka skutecznych strategii, które mogą pomóc osobom cierpiącym na to zaburzenie.

Świadomość wyzwalaczy

Zapisuj momenty, w których najczęściej dochodzi do manipulacji skórą. Może to być stresująca rozmowa, praca przy komputerze, nuda czy oglądanie telewizji.

Zajęcie rąk

Korzystne może być noszenie specjalnych piłeczek antystresowych, zakładanie rękawiczek lub sięganie po kreatywne zajęcia (np. szydełkowanie, rysowanie), które odciągną uwagę od skóry.

Pielęgnacja

Regularne nawilżanie i dbanie o skórę mogą zmniejszyć chęć jej skubania. Dobrze dobrana rutyna pielęgnacyjna to nie tylko poprawa wyglądu skóry, ale i element terapii.

Wsparcie bliskich

Rozmowa z rodziną lub przyjaciółmi może pomóc przełamać wstyd i poczucie winy, które często towarzyszą dermatillomanii.

Dermatillomania – leczenie u specjalisty

Choć samopomoc jest ważna, w wielu przypadkach niezbędna okazuje się pomoc psychologa lub psychiatry. Dermatillomania – leczenie tego zaburzenia może opierać się na różnych metodach terapeutycznych. Najczęściej stosuje się rozwiązania takie, jak:
  • terapia poznawczo-behawioralna (CBT) – pomaga zidentyfikować negatywne myśli i nawyki, a następnie je przeformułować;
  • trening odwracania nawyku (HRT) – polega na nauczeniu się reakcji zastępczych w odpowiedzi na impuls drapania;
  • farmakoterapia – w niektórych przypadkach stosuje się leki przeciwlękowe lub antydepresyjne, zwłaszcza gdy dermatillomania współwystępuje z innymi zaburzeniami psychicznymi.
  • Warto też dodać, że leczenie może być procesem długotrwałym – ważna jest cierpliwość i systematyczność.

    Dermatillomania – podsumowanie

    Choć dermatillomania nie jest tak powszechnie znana jak inne zaburzenia, nie oznacza to, że należy ją bagatelizować. To poważny problem zdrowotny, który ma realny wpływ na codzienne życie osoby nim dotkniętej. Jeśli zauważasz u siebie objawy tej przypadłości, nie zwlekaj i poszukaj wsparcia. Powrót do komfortowego życia bez przymusu uszkadzania własnej skóry jest możliwy, wymaga jednak zaangażowania i często również profesjonalnej pomocy.
    Zdjęcie: Envanto Elements
    Autor: Joanna Plech